Mevzuat Ne Der?
📌 Devlet Memurlarında Yarım Zamanlı Çalışma Hakkı
Doğum yapan, eşi doğum yapan veya çocuk evlat edinen kamu görevlileri, gerekli şartları taşımaları hâlinde çocukları ilkokula başlayıncaya kadar yarım zamanlı çalışma hakkından yararlanabilir.
Bu uygulama, doğumdan sonraki belirli aylarda kullanılan yarım gün izin hakkından farklıdır. Yarım zamanlı çalışmada haftalık çalışma süresi yarıya inerken maaş ve sosyal yardımlar da yarım oranında ödenir.
⚖️ KİMLER YARARLANABİLİR?
Yarım zamanlı çalışma hakkından;
✅ Doğum yapan kadın memur,
✅ Eşi doğum yapan kadın veya erkek memur,
✅ Bir çocuğu eşiyle birlikte ya da tek başına evlat edinen memur,
✅ Memur olmayan eşi tarafından tek başına çocuk evlat edinilen memur
yararlanabilir.
Eşlerin her ikisinin de kamu personeli olması hâlinde, gerekli şartları taşımaları şartıyla her iki eş de aynı dönemde bu hakkı kullanabilir.
🗓️ HAK NE ZAMAN BAŞLAR?
👩🍼Doğum yapan kadın memur için:
Doğum sonrası analık izninin veya tercih edilmişse doğum sonrası yarım gün izin süresinin bitiminden itibaren başlar.
👨🍼Eşi doğum yapan memur için:
Babalık izninin bitiminden itibaren başlar.
👨👩👧 Evlat edinme hâlinde:
Çocuğun fiilen teslim edildiği tarihten veya evlat edinme nedeniyle kullanılan izinlerin bitiminden itibaren başlar.
Hak, çocuğun ilkokula başlamasına veya ilgili mevzuata göre ilkokula başlaması gereken dönemin sona ermesine kadar kullanılabilir.
📋 YARARLANMA ŞARTLARI
Yarım zamanlı çalışma hakkından yararlanabilmek için;
🔹 Memurun kendisinin veya eşinin doğum yapmış olması ya da çocuk evlat edinilmiş olması,
🔹 Çocuğun hayatta olması,
🔹 Aynı çocuk için bu haktan daha önce yararlanılmamış olması,
🔹 Personelin kadro veya pozisyonunun yararlanamayacak unvanlar arasında bulunmaması,
🔹 Kuruma yazılı olarak başvurulması
gerekir.
Yarım zamanlı çalışma hakkı, her çocuk için ayrı ayrı değerlendirilir.
📝 BAŞVURU NASIL YAPILIR?
Memur, yarım zamanlı çalışma hakkının kullanılabileceği dönem içinde istediği zaman görev yaptığı kurumun personel birimine yazılı olarak başvurabilir.
Dilekçede;
📄 Çocuğun doğum veya evlat edinme bilgileri,
📄 Yarım zamanlı çalışmaya başlanmak istenen tarih,
📄 Çalışılması tercih edilen gün ve saatler belirtilmelidir.
Başvuru, yararlanma şartları yönünden değerlendirilerek en geç bir ay içinde sonuçlandırılmalıdır. Çalışılacak gün ve saatler, personelin tercihi ile hizmet ihtiyacı birlikte değerlendirilerek yetkili amir tarafından belirlenir.
⏰ ÇALIŞMA SÜRESİ NASIL BELİRLENİR?
Yarım zamanlı çalışan personelin haftalık çalışma süresi, normal haftalık çalışma süresinin yarısıdır.
Normal çalışma süresi haftada 40 saat olan bir personel için yarım zamanlı çalışma süresi genel olarak haftada 20 saattir.
Çalışma programı belirlenirken;
✅ Haftalık çalışma günü 3 günden az olamaz.
✅ Günlük çalışma süresi 3 saatten az, 8 saatten fazla olamaz.
✅ Çalışma süresi haftanın 3, 4 veya 5 gününe dağıtılabilir.
✅ Günlük çalışma saatleri birbirinden farklı belirlenebilir.
❌ Personel normal mesainin başlangıç ve bitiş saatleri dışında veya öğle dinlenme süresinde çalıştırılamaz.
Yetkili amir, hizmet ihtiyacına veya personelin talebine göre çalışma gün ve saatlerini ocak ve temmuz aylarında olmak üzere yılda iki defa değiştirebilir.
🏥 SAĞLIK BAKANLIĞI PERSONELİ İÇİN UYGULAMA
Sağlık Bakanlığı bünyesinde 657 sayılı Kanun’un 4/A maddesine tabi çalışan personel, yönetici unvanlarıyla ilgili istisnalar dışında yarım zamanlı çalışma hakkından yararlanabilir.
Hastaneler, 112 Acil Sağlık Hizmetleri ve kesintisiz hizmet sunulan diğer sağlık birimlerinde görev yapılması, tek başına bu hakkın kullanılmasına engel değildir.
Ancak 24 saat devamlılık gösteren sağlık hizmetlerinde;
🔹 Çalışılacak günler,
🔹 Çalışma saatleri,
🔹 Vardiya ve nöbet düzeni
normal haftalık çalışma süresinin yarısı esas alınarak kurum tarafından hizmet ihtiyacına göre belirlenir.
Başvurular görev yapılan hastane, il sağlık müdürlüğü, ilçe sağlık müdürlüğü, toplum sağlığı merkezi, 112 başhekimliği veya bağlı birimin personel birimine yapılmalıdır.
👩⚕️ SÖZLEŞMELİ PERSONEL YARARLANABİLİR Mİ?
22 Ocak 2026 tarihinde yapılan düzenlemeyle, doğum veya evlat edinme sonrası yarım zamanlı çalışma hakkının 4/B kapsamındaki sözleşmeli personele de aynı usul ve esaslar çerçevesinde uygulanması kabul edilmiştir.
Bu nedenle Sağlık Bakanlığında 4/B veya 4/B hükümlerine tabi sözleşmeli olarak görev yapan personel de şartları taşıması hâlinde başvuruda bulunabilir.
Sürekli işçi statüsündeki çalışanların hakları ise İş Kanunu ve ilgili toplu iş sözleşmesi hükümlerine göre ayrıca değerlendirilir.
💰 MAAŞ VE DİĞER ÖDEMELER
Yarım zamanlı çalışmaya başlayan personele, başlangıç tarihini takip eden ay başından itibaren;
🔹 Maaşın,
🔹 Zam ve tazminatların,
🔹 Sosyal yardımların,
🔹 Diğer mali hakların
her bir ödeme unsurunun yarısı esas alınarak ödeme yapılır.
Nöbet ücreti, ek ders, teşvik veya fiilen yapılan çalışmaya bağlı diğer ödemeler ise kendi mevzuatına ve gerçekleştirilen fiilî çalışmaya göre değerlendirilir.
📊 DERECE VE KADEMEYE ETKİSİ
Yarım zamanlı çalışılan süreler, derece yükselmesi ve kademe ilerlemesi için gerekli hizmet süresinin hesabında yarım olarak dikkate alınır.
Örneğin bir yıl yarım zamanlı çalışan personel, derece ve kademe hesabı yönünden genel olarak altı ay çalışmış kabul edilir.
🏖️ YILLIK VE MAZERET İZİNLERİ
Yarım zamanlı çalışan personel;
✅ Yıllık izin,
✅ Hastalık izni,
✅ Mazeret izni,
✅ Refakat izni ve diğer izinlerini
657 sayılı Kanun’da belirtilen süreler kadar kullanabilir.
Ancak yarım zamanlı çalışan kadın personele ayrıca süt izni verilmez.
Aylıksız izin hariç olmak üzere izinli olunan günler ile ulusal bayram ve genel tatil günleri, yarım zamanlı çalışma kapsamında değerlendirilir.
🔙 TAM ZAMANLI ÇALIŞMAYA DÖNÜLEBİLİR Mİ?
Personel istediği zaman yazılı başvuruda bulunarak normal çalışma düzenine dönebilir.
Ancak kişinin kendi talebiyle tam zamanlı çalışmaya dönmesi hâlinde yarım zamanlı çalışma hakkı sona erer. Aynı çocuk için bu haktan yeniden yararlanılması kural olarak mümkün olmadığından, tam zamanlı çalışmaya dönüş talebi verilmeden önce dikkatli değerlendirme yapılmalıdır.
❌ KİMLER YARARLANAMAZ?
Aşağıdaki personel yarım zamanlı çalışma hakkından yararlanamaz:
❌ Şube müdürü ile dengi ve daha üst yönetici kadrolarında görev yapanlar,
❌ Yurt dışı teşkilatında görev yapanlar,
❌ Cumhurbaşkanlığı onayıyla kapsam dışında bırakılan kurum, hizmet sınıfı, kadro veya pozisyonlarda görev yapanlar.
⚠️ YARIM GÜN İZİNLE KARIŞTIRILMAMALIDIR
Yarım gün izin, yalnızca doğum yapan kadın personele doğumdan sonraki belirli sürelerde tanınan ve mali hakların tam olarak ödenmeye devam ettiği bir izin hakkıdır.
Yarım zamanlı çalışma ise anne veya baba tarafından çocuğun ilkokula başlamasına kadar kullanılabilir; haftalık çalışma süresi ve mali haklar yarıya iner.
📢 ÖNEMLİ NOT
Yarım zamanlı çalışma hakkı, personelin başvurusu üzerine kullanılan kanuni bir haktır. Kurum, başvuruyu yalnızca mevzuatta belirtilen yararlanma şartları yönünden değerlendirebilir. Bununla birlikte çalışılacak gün ve saatler, personelin tercihi ve hizmet ihtiyacı dikkate alınarak kurum tarafından belirlenir.
Başvurunun yazılı yapılması, evrak kayıt numarasının alınması ve verilen kararın personel tarafından saklanması önemlidir.
🛡️ HUKUKTA GÜÇLÜ, SAHADA ÖNCÜ
📍 TÜRK SAĞLIK-SEN MUĞLA