Mevzuat Ne Der?
📌 DEVLET MEMURLARINDA DOĞUM SONRASI AYLIKSIZ İZİN
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 108/B maddesine göre doğum yapan veya eşi doğum yapan memurlara, talepleri hâlinde 24 aya kadar aylıksız izin verilir.
Bu izin kanundan doğan bir hak olup, şartları taşıyan memurun yazılı başvurusu üzerine kullandırılır.
👩🍼 DOĞUM YAPAN MEMUR İÇİN
Doğum yapan kadın memurun aylıksız izin hakkı;
✅ Doğum sonrası ücretli analık izninin bitiminden,
✅ Yarım gün çalışma hakkı kullanılmışsa bu sürenin bitiminden itibaren başlar.
📢 1 Mayıs 2026 tarihinde yapılan düzenlemeyle doğum sonrası ücretli analık izni 16 haftaya çıkarılmıştır. Bu nedenle aylıksız iznin başlangıcı, güncel doğum sonrası analık izni süresi dikkate alınarak belirlenmelidir.
👨🍼 EŞİ DOĞUM YAPAN MEMUR İÇİN
Eşi doğum yapan memur da bebeğin doğum tarihinden itibaren 24 aya kadar aylıksız izin kullanabilir.
Bu hakkın kullanılabilmesi için eşin memur olması şart değildir. Ancak başvuru daha sonra yapılırsa, doğum tarihinden itibaren işlemeye başlayan 24 aylık süreden kalan bölüm kullanılabilir.
👨👩👧 EŞLERİN İKİSİ DE MEMURSA
Eşlerin her ikisinin de memur olması hâlinde doğum sonrası aylıksız izin;
🔹 Aynı dönemde,
🔹 Farklı dönemlerde,
🔹 Birbirini takip edecek şekilde kullanılabilir.
Her eş, kendi izin başlangıç tarihine göre belirlenen yasal süre içinde başvurmalıdır.
⏳ İZİN BÖLÜMLER HÂLİNDE KULLANILABİLİR Mİ?
Doğum sonrası aylıksız izin, azami 24 aylık süre aşılmamak şartıyla tek seferde veya bölümler hâlinde kullanılabilir.
Memur aylıksız iznini sona erdirerek görevine başlayabilir ve kalan hakkını yasal süre dolmadan yeniden talep edebilir.
Ancak izin başlangıcından sonra görevde geçirilen süreler, kullanılan yıllık izinler veya diğer izinler, 24 aylık azami süreyi ileriye taşımaz.
🕐 YARIM GÜN İZİN KULLANILMIŞSA
Kadın memur, doğum sonrası analık izninden sonra;
🔹 Birinci doğumda 2 ay,
🔹 İkinci doğumda 4 ay,
🔹 Sonraki doğumlarda 6 ay
yarım gün izin kullanabilir. Çoğul doğumlarda bu sürelere birer ay eklenir. Çocuğun engelli doğması hâlinde yarım gün izin süresi 12 aydır.
Bu hakkın kullanılması hâlinde 24 aya kadar aylıksız izin, yarım gün izin süresinin bitiminden sonra başlar.
🏥 SAĞLIK BAKANLIĞI PERSONELİ AÇISINDAN
Sağlık Bakanlığı İzin Yönergesi’ne göre, Bakanlık bünyesinde 657 sayılı Kanun’a tabi kadrolu memur olarak görev yapan sağlık çalışanlarına da aynı esaslarla 24 aya kadar doğum sonrası aylıksız izin verilir.
Sağlık hizmetlerinin kesintisiz yürütülmesi, nöbet sistemi veya personel ihtiyacı, kanuni şartları taşıyan kadrolu memurun bu hakkının kullandırılmamasına gerekçe oluşturmaz.
Başvuru, görev yapılan hastane, il sağlık müdürlüğü veya bağlı birimin personel birimine yazılı dilekçeyle yapılmalıdır. Kurum uygulamasına göre dilekçe ekinde;
📄 Doğum belgesi,
📄 Doğum öncesi analık raporu,
📄 Doğum sonrası analık raporu,
📄 İstenilen izin başlangıç ve bitiş tarihleri
talep edilebilir.
Dilekçenin mutlaka evrak kaydına alınması ve bir örneğinin personel tarafından saklanması önemlidir.
👩⚕️ SÖZLEŞMELİ PERSONEL İÇİN ÖNEMLİ AYRIM
657 sayılı Kanun’un 108/B maddesi doğrudan kadrolu memurları kapsamaktadır.
Sağlık Bakanlığında 4/B veya 663 sayılı KHK’nin 45/A maddesi kapsamında sözleşmeli çalışan personelin doğum sonrası ücretsiz dönem işlemleri, sözleşmeli personel mevzuatına göre yürütülür. Bu personel açısından sözleşmenin feshi, pozisyonun saklı tutulması ve yeniden göreve başlatılma usulleri söz konusu olabileceğinden, personelin statüsü kontrol edilmeden işlem yapılmamalıdır.
Sürekli işçi statüsündeki personel hakkında ise 657 sayılı Kanun değil, İş Kanunu ve toplu iş sözleşmesi hükümleri uygulanır.
💰 MAAŞ VE ÖZLÜK HAKLARI
Aylıksız izin süresince;
❌ Maaş ödenmez,
❌ Nöbet, teşvik, döner sermaye ve fiilî çalışmaya bağlı diğer ödemeler yapılmaz.
Bununla birlikte 657 sayılı Kanun’un 108/B maddesi kapsamında kullanılan aylıksız izin süreleri, kazanılmış hak aylığında değerlendirilir. Emeklilik hizmeti ve prim yönünden ise personelin tabi olduğu sosyal güvenlik hükümleri ayrıca değerlendirilmelidir.
🩺 DEVLET HİZMETİ YÜKÜMLÜSÜ PERSONEL
Devlet hizmeti yükümlülüğünü yerine getiren tabip ve uzman tabipler de doğum sonrası aylıksız izin kullanabilir.
Ancak aylıksız izinde geçen süreler Devlet Hizmeti Yükümlülüğü süresinden sayılmaz ve eksik kalan yükümlülük süresi göreve dönüşten sonra tamamlanır.
🔙 GÖREVE DÖNÜŞ
Aylıksız izin süresi sona erdiğinde personelin süresi içinde görevine başlaması gerekir.
İzin bitiminde veya aylıksız izin sebebinin ortadan kalkmasını takip eden yasal süre içinde görevine başlamayan personel, memuriyetten çekilmiş sayılma riskiyle karşılaşabilir.
Bu nedenle erken dönüş veya izin uzatma talepleri mutlaka önceden yazılı olarak kuruma bildirilmelidir.
📢 ÖNEMLİ NOT
Doğum sonrası aylıksız izin, yıllık izin veya idarenin takdirine bağlı bir mazeret izni değildir. Kanunda belirtilen şartları taşıyan kadrolu memur açısından yasal bir haktır.
Personelin statüsü, izin başlangıç tarihi ve kullanılacak süre doğru belirlenmeli; dilekçe ve izin onayı mutlaka yazılı olarak alınmalıdır.
⚖️ Hukukta Güçlü, Sahada Öncü
📍 TÜRK SAĞLIK-SEN MUĞLA